İstanbul’un kilidi gitti

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

”Ahıska bir gül idi gitti

Bir ehl-i dil idi,gitti

Söyleyin Sultan Mahmud’a

İstanbul’un kilidi gitti.”

Geçtiğimiz günlerde, Radyo Esenler’de sunduğum Hayatın İçinden programında yönetmen, yapımcı ve oyuncu Fatih Osmanlı’yı konuk aldım. Programda, Ahıska Türkleri’nin tarihî yolculuğuna ve onların yaşadığı zorluklara dair derin bir sohbet gerçekleştirdik. Ahıska Türkleri,  Sovyetler Birliği döneminde ciddi bir baskıya ve sürgüne tabi tutulmuş bir halktır. Ancak onların hikayesi, sadece acı ve kayıp değil; aynı zamanda direniş ve kültürel direncin bir örneğidir.

AHISKA’NIN ZENGİN TARİHİ VE KÜLTÜREL MİRASI 

Ahıska, günümüzde Gürcistan sınırları içinde yer alan bir bölge olarak bilinse de, Ahıska Türkleri’nin kökleri çok daha eskiye dayanır. Osmanlı döneminde, Ahıska bölgesi Türklerin hâkim olduğu topraklar arasındaydı. Ahıska Türkleri, Osmanlı İmparatorluğu’nun farklı etnik ve kültürel unsurlarının bir arada yaşadığı, çok kültürlü bir yapıyı simgeliyordu. Ahıska halkı, Osmanlı’dan sonra Sovyetler Birliği’nin de bir parçası olduktan sonra çok ciddi zorluklarla karşı karşıya kaldı. 14 kasım 1944 günü yaklaşık bir buçuk ay süren sürgün başladı.

SOVYETLER DÖNEMİ VE SÜRGÜN

Ancak bu kültürel zenginlik ve Osmanlı’dan gelen miras, Sovyetler Birliği’nin yönetimi altına girdiğinde acı bir dönüşüme uğradı. 1944 yılında, Sovyetler Birliği yönetimi tarafından Ahıska Türkleri, “aşırı milliyetçilik” suçlamasıyla, yaşadıkları topraklardan sürgün edildiler. Tüm dünyaya yayılan bu sürgün, Ahıska halkı için bir felaketti. Aileler parçalandı, köyler terk edildi ve bir halkın kimliği zorla yok edilmek istendi. Genç erkekler ve yaşlılar askere gönderilerek, kadınlara demiryolu işa ettirdiler. O dönem de Almanya-Sovyetler Birliği savaştaydı. Genç Ahıskalılar o döneme kadar hiç askere çağrılmasa da ilk kez askere çağrıldılar. Döndüklerinde ise ne onları bekleyen aileleri ne de köyleri vardı.

Fatih Osmanlı, bu trajik olayların tarihini ve Ahıska Türkleri’nin kimlik mücadelesini radyo programında ayrıntılarıyla anlattı. Bu sürgünün, hem Ahıska Türkleri’ni hem de dünya tarihini nasıl derinden etkilediği üzerine çok önemli bir perspektif sundu. Ahıska Türkleri’nin yaşadığı bu soykırım benzeri sürgün, halkların varlıklarını ve kültürlerini koruma noktasında ne kadar önemli bir mücadele verdiklerini ortaya koyuyor. Yönetmen Fatih Osmanlı Ahıska Türklerinin hayatını anlatan Bir Ahıska Hikayesi ve Sürgünün Son Tanıkları belgeseli üzerine konuştu. Cannes Film Festivali’nde Katalog kısmına eklenen belgeselleri Ahıska Türklerinin çektiği sıkıntıları tüm dünyaya duyurucak.

AHISKA TÜRKLERİNİN DİRENİŞİ VE KÜLTÜREL MİRASIN YAŞATILMASI

Yine de, Ahıska Türkleri’nin yaşadığı tüm bu acılara rağmen, halklarının kimliği ve kültürü yok olmadı. Ahıska Türkleri, göç ettikleri çeşitli topraklarda kültürel bağlarını güçlendirerek, Türkçe’yi, gelenekleri, yemekleri, müzikleri gibi değerleri yaşatmayı başardılar.

Fatih Osmanlı ile yaptığımız sohbette, Ahıska Türkleri’nin yaşadığı sürgünün ardından diaspora içinde kurdukları güçlü topluluklardan da bahsettik. Bugün, Ahıska Türkleri yalnızca Türkiye’de değil, Kazakistan, Azerbaycan, Kırgızistan ve daha birçok ülkede büyük bir topluluk oluşturuyorlar. Bu topluluklar, tarihî bağlarını ve kültürel kimliklerini koruyarak, geçmişin yaralarını iyileştirmeye devam ediyor.

AHISKA TÜRKLERİNİN BUGÜNÜ VE GELECEĞİ

Ahıska Türkleri, tarih boyunca pek çok zorlukla karşılaşmış olsalar da, her zaman dimdik ayakta kalmayı başarmış bir halktır. Bugün, Ahıska Türkleri’nin sürgünden bu yana bir araya gelip oluşturdukları kültürel miras, sadece bir halkın hayatta kalma mücadelesini değil, aynı zamanda direncin ve kültürel zenginliğin de bir simgesidir.

Fatih Osmanlı ile yaptığımız bu özel sohbette, Ahıska Türkleri’nin tarihini ve yaşadıkları zorlukları konuşmak, geçmişin unutulmaması ve geleceğe taşınması adına önemli bir fırsattı. Ahıska Türkleri’nin hikâyesi, sadece bir halkın sürgününü değil, aynı zamanda insanlık tarihindeki büyük travmaları ve bunların üstesinden gelme çabalarını da yansıtmaktadır.

Ahıska Türkleri’nin hikayesi, sadece geçmişin değil, bugünün ve yarının da önemli bir parçasıdır. Radyo programımda Fatih Osmanlı ile gerçekleştirdiğimiz bu sohbet, bize tarih boyunca yaşanan acıların, kültürel mirasın korunarak nasıl güçlendirilebileceği ve direncin gücünü hatırlatıyor. Umarım Ahıska halkının sesinin daha fazla duyulduğu, geçmişin izlerinin silinmediği bir gelecek gelir.

MELTEM DEMİRKIRAN/ İSTANBUL