Yapay zeka gözümüzü satın alıyor!

1

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Düşünün ki bir adam evinizi ateşe veriyor, sonra da elinde bir yangın tüpüyle kapınızda bitip “Bu tüpü sadece ben satıyorum, bana göz bebeklerini verirsen evini söndürürüm” diyor. İşte ChatGPT’nin yaratıcısı Sam Altman’ın yeni projesi tam olarak bu. Son günlerde teknoloji dünyasında tuhaf bir hareketlilik var. Başrolde ise tanıdık bir isim: ChatGPT ile dünyayı dijital bir kaosa ve “kimin gerçek kimin bot olduğu” belirsizliğine sürükleyen Sam Altman. Altman bu kez karşımıza sadece bir yazılımla değil, bilimkurgu filmlerinden fırlamış gibi duran gümüş bir küreyle çıkıyor. Adı: Orb.

Altman, Time dergisine verdiği röportajda bu gizemli cihazı, kurucusu olduğu Worldcoin projesinin kalbi olarak anlatıyor. Peki nedir bu Worldcoin? Aslında hikaye basit ama bir o kadar da sarsıcı: Altman, yapay zekanın dünyayı ele geçireceği ve internette kimin bot kimin insan olduğunun anlaşılamayacağı bir geleceğe hazırlanıyor. Çözüm olarak da size bir teklif sunuyor: “Gelin, göz bebeklerinizi (iris) bu küreye taratın; ben de sizin ‘gerçek bir insan’ olduğunuzu dijital olarak onaylayayım. Bunun karşılığında da size bedava Worldcoin adında bir kripto para vereyim.” Yani bir nevi, en mahrem veriniz olan gözünüzü, dijital bir cüzdan dolusu para karşılığında “satın alıyor”.

YANGINI ÇIKARAN YANGINI SÖNDÜRMEK İÇİN PAZARLIK YAPIYOR

Kendi yarattığı teknolojiyle (yapay zekayla) dünyanın güvenini sarsan bir ismin, şimdi bu “güvensizliğe” çözüm olarak kendi cihazını sunması ne kadar ikna edici? Az önce verdiğimiz örnekteki gibi; yangını çıkaranın, söndürmek için size kendi ürettiği suyu satmasına ne kadar güvenebiliriz?

Göz bebeklerimiz, yani iris haritamız, bizim bu dünyadaki en mahrem imzamız. Altman, Worldcoin karşılığında bu verileri toplarken “şifreliyoruz” dese de, tarihte hacklenemeyen hiçbir sistem olmadığını hepimiz biliyoruz. En kıymetli verimizi bir şirketin insafına teslim etmek, geleceğimizi ipotek altına almak değil mi?

PROJE İLK OLARAK YOKSUL ÜLKELERDE UYGULANIYOR

Meselenin daha da can yakıcı bir tarafı var. Bu gümüş küreler, önce gelişmiş ülkelerde değil, ekonomik olarak zor durumdaki bölgelerde ortaya çıktı. İnsanlara bir miktar kripto para karşılığında gözlerini taratmaları teklif edildi. Bu, bir “teknoloji vizyonu” mu yoksa çaresizliğin veriye dönüştürülmesi mi? Altman’ın parıltılı dünyası Silikon Vadisi’nde harika görünebilir ama sahadaki gerçekler biraz “dijital sömürgecilik” kokuyor.

PARLAYAN HER ŞEY GÜVEN VERMEZ

Sam Altman bize bir “insanlık kanıtı” sunma vaadinde bulunuyor. Ancak gerçek şu ki; botlardan korunmak için insanlığımızı bir makineye onaylatmak ve karşılığında bir “coin” almak, aslında özgürlüğümüzden vazgeçmek demektir.

Gümüş küre elinizde parlıyor olabilir Sam, ama içindeki yansıma bizlere pek de aydınlık bir gelecek vaat etmiyor.

VE DÜŞÜNELİM LÜTFEN!

Dijital dünyada güveni yeniden inşa etmenin yolu, gözlerimizi bir makineye teslim etmekten mi geçiyor; yoksa insan kalabilmenin daha doğal yollarını aramak için geç mi kalıyoruz?

AKADEMİSYEN-YAZAR ZUHAL SÖNMEZER

Kaynakça:

Perrigo, B. (2026). “Sam Altman’s Orb Was Built for the Bot Era. So Why Isn’t It Everywhere? Time Magazinehttps://time.com/7377356/sam-altmans-orb-bot-moltbook/

Adams V, Murphy M, Clarke AE (2009) Anticipation: technoscience, life, affect, temporality. Subjectivity 28(1):246–265. https://doi.org/10.1057/sub.2009.18